ระบบการปกครอง (Regierung)

เยอรมนีมีการปกครองระบอบประชาธิปไตยแบบสหพันธรัฐ (Bund) มีพรรคการเมืองหลายพรรค สหพันธรัฐประกอบด้วยรัฐ (Land/Länder) 16 รัฐรวมกัน ปกครองโดยมีรัฐธรรมนูญของสหพันธ์ฯ (Bundesverfassung) หรือที่เรียกว่ากฎหมายพื้นฐาน (Grundgesetz) เป็นกฎหมายสูงสุด การปกครองแบ่งเป็นสามระดับดังนี้

1. ระดับสหพันธ์ (Bund) มีประธานาธิบดี(Bundespräsident) เป็นประมุขของประเทศ เป็นผู้ที่ได้รับเลือกจากที่ประชุมสหพันธ์เฉพาะกิจ ที่เรียกว่า บุนเดสแฟร์ซัมลุง (Bundesversammlung) ทุกห้าปี

ระบบรัฐมีสภา 2 สภา คือ

1.1 สภาผู้แทนราษฎร (Bundestag) ประกอบด้วยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร(Bundestagsabgeordnete) ซึ่งได้รับเลือกจากประชาชนทั่วประเทศ มีการเลือกตั้งทุกสี่ปี สภาผู้แทนราษฎร ทำหน้าที่เลือกและแต่งตั้งนายกรัฐมนตรี(Bundes-kanzler) เป็นหัวหน้าคณะรัฐบาล (อาจมาจากพรรคเดียวหรือมีพรรคร่วม) จัดตั้งรัฐบาลกลาง (Bundesregierung) เพื่อปกครองและกำหนดทิศทางนโยบายประเทศ เสนอร่างกฎหมายและตรวจสอบการทำงานของรัฐบาล

1.2 สภาผู้แทนรัฐ (Bundesrat) ประกอบด้วยผู้แทนจากรัฐต่างๆ (Abgeord-neteder änder) ที่รัฐบาลแห่งรัฐส่งเข้าร่วมจัดตั้ง ส่วนใหญ่จะเป็นนายกรัฐมนตรีแห่งรัฐและรัฐมนตรีฯ จำนวนผู้แทนจะมากหรือน้อย ขึ้นอยู่กับขนาด

ประชากรของแต่ละรัฐ มีทั้งหมด 69 คน ทำหน้าที่ปกป้องสิทธิและรักษาผลประโยชน์ของรัฐในระดับสหพันธ์(ประเทศ) ร่วมพิจารณา เห็นชอบหรือคัดค้านการออกกฎหมาย (การออกกฎหมายจะต้องได้รับความเห็นชอบจากสภานี้ด้วย แม้ว่าท้ายสุดสภาผู้แทนฯ จะเป็นฝ่ายตัดสินก็ตาม)

2. ระดับรัฐ (Länder)

รัฐในฐานะเป็นส่วนหนึ่งของสหพันธ์ฯ มีอธิปไตยในการปกครอง มีรัฐธรรมนูญและมีสภาฝ่ายบริหารเป็นอิสระในการจัดระเบียบการปกครอง แต่ต้องไม่ขัดต่อรัฐธรรมนูญสหพันธ์ฯ มีสภาผู้แทนราษฎรแห่งรัฐ (Landtag) ประกอบด้วย สมาชิกสภาผู้แทนแห่งรัฐ (Landtagsabgeordnete) ที่ได้รับเลือกจากประชาชนในรัฐทุกสี่หรือห้าปีทั้งนี้ขึ้นอยู่กับกฎระเบียบของแต่ละรัฐ สภาผู้แทนแห่งรัฐทำหน้าที่เลือกและแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีแห่งรัฐ (Ministerpräsident) เป็นหัวหน้าจัดตั้งรัฐบาลแห่งรัฐ (Landesregierung) จัดการปกครอง กำหนดวางนโยบาย

เสนอร่าง เปลี่ยนแปลงปรับปรุง กฎหมายของรัฐและควบคุมการทำงานของรัฐบาลแห่งรัฐ

3. ระดับการปกครองท้องถิ่น (Kommune)

หมายถึงระดับหมู่บ้าน ตำบล อำเภอ หรือเมือง (Dorf, Kreis, Gemeinde,Stadt) เป็นองค์กรปกครองท้องถิ่นที่ขึ้นอยู่กับรัฐ ประชาชนมีสิทธิเลือกผู้แทนของตน เพื่อมาบริหารจัดการภารกิจในท้องถิ่น รัฐธรรมนูญให้อำนาจอิสระในการบริหารจัดการภายในท้องถิ่นภายใต้กรอบของกฎหมาย บัญญัติอำนาจหน้าที่ที่เป็นสิทธิความรับผิดชอบ ซึ่งรัฐบาลสหพันธ์ฯ และรัฐไม่สามารถล่วงละเมิดได้เช่น งานบริหารบุคคล บรรจุหรือ ถอดถอน พนักงาน จัดองค์กรบริหารตนเอง มีสิทธิในการออกระเบียบของตน รับผิดชอบในการจัดการรายได้และรายจ่ายเอง เป็นต้น

บุคคลสัญชาติเยอรมัน ที่มีอายุครบ 18 ปีบริบูรณ์มีสิทธิและหน้าที่เลือกผู้แทนของตนทั้งหมด 3 ประเภท

1. สมาชิกเข้าสภาผู้แทนราษฎร (Bundestag)

2. สมาชิกเข้าสภาของรัฐ (Landtag)

3. สมาชิกเข้าการประชุมท้องถิ่น (Gemeindevertretung)